Nền kinh tế Việt Nam năm 2026 đang ở vào tâm thế của một thí sinh trong những giây phút kịch tính nhất của chương trình "Đường lên đỉnh Olympia". Sau khi đã khép lại hai phần thi Khởi động và Vượt chướng ngại vật với những tín hiệu khả quan, chúng ta đang bước vào hai chặng đua mang tính quyết định là Tăng tốc và Về đích. Trong bối cảnh này, việc đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số không chỉ là một khát vọng mà còn là một bài toán chiến lược đầy thách thức. Chính phủ đã xây dựng một kịch bản tăng trưởng đầy tham vọng với mục tiêu GDP 6 tháng cuối năm đạt mức 11,9%. Để hiện thực hóa con số kỷ lục này, các ngành then chốt đã được giao những chỉ tiêu cụ thể như sản xuất điện phải tăng 16,9%, xây dựng tăng 17,6% và dịch vụ lưu trú, ăn uống đạt 17,3%.
 

Nhìn từ góc độ điều hành, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã khẳng định một tư duy đổi mới quyết liệt rằng để thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng hai con số, toàn hệ thống tuyệt đối không thể đi theo lối mòn cũ hay duy trì cách làm cũ. Việc đặt ra những mục tiêu tăng trưởng GRDP rất cao cho các địa phương đầu tàu như Hải Phòng, Quảng Ninh (13%) hay Hà Nội (11%) chính là một mệnh lệnh chiến lược để thay đổi toàn diện phương thức vận hành kinh tế. Đây là giai đoạn mà chúng ta phải chuyển dịch từ trạng thái phục hồi sang bứt phá, nơi mà việc khơi thông các nguồn lực, bắt đầu từ vốn ngân sách, đóng vai trò như những xung lực đầu tiên kích hoạt toàn bộ hệ thống.
 

Trong bức tranh tổng thể đó, đầu tư công hiện hữu như một "đầu kéo" quan trọng nhất để khích lệ tổng cầu và tạo nền tảng cho sự phát triển dài hạn. Với áp lực giải ngân khoảng 760.000 tỷ đồng trong nửa cuối năm, đây là một bài toán về phân bổ nguồn lực và quyết tâm chính trị ở mức độ cao nhất. Dưới góc nhìn của một nhà phân tích, mỗi đồng vốn công khi được khơi thông thành công sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa, kích thích từ hai đến ba đồng vốn từ khu vực tư nhân và FDI. Đây chính là cơ chế "vốn mồi" cốt lõi để tạo ra cú hích cộng hưởng cho nền kinh tế.
 

Sự quyết liệt trong việc xử lý các "nút thắt" đầu tư công đã được minh chứng rõ nét qua trường hợp của tỉnh Lạng Sơn. Để đạt mục tiêu tăng trưởng trên 13% trong nửa cuối năm, địa phương này đã tập trung toàn lực vào các dự án hạ tầng chiến lược như cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng. Đáng chú ý, tư duy quản trị mới đã thể hiện qua việc Lạng Sơn quyết liệt tháo gỡ khó khăn cho 77 dự án tồn đọng kéo dài và kiên định mục tiêu giải ngân 100% vốn đầu tư công.
 

Chuyển biến trong thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang ghi nhận một sự thay đổi sâu sắc về chất, chuyển từ tư duy "chờ đợi" sang chủ động kiến tạo lợi thế cạnh tranh. Với 13 tỷ USD vốn FDI thực hiện trong 6 tháng đầu năm, Việt Nam đang chứng minh sức hút ổn định của mình. Tuy nhiên, điểm sáng thực sự nằm ở mô hình "sẵn sàng hạ tầng" của Thái Nguyên, nơi đã thu hút thêm tới 8 tỷ USD vốn FDI chỉ trong nửa đầu năm. Bằng việc chuẩn bị sẵn quỹ đất sạch tại khu công nghiệp Yên Bình 2 và quy hoạch dài hạn 20 khu công nghiệp mới, Thái Nguyên đã tạo ra một tiền đề vững chắc để mời gọi các dự án công nghệ cao trong lĩnh vực bán dẫn và công nghệ số. Sự ra đời của Luật Công nghiệp trọng điểm sẽ là khung pháp lý quan trọng để chúng ta không chỉ dừng lại ở việc thu hút vốn mà còn nâng cấp vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu, biến FDI thành động lực thực chất để chuyển đổi cấu trúc kinh tế theo hướng hiện đại.
 

Mặc dù vốn là điều kiện cần, nhưng khả năng làm chủ công nghệ mới chính là yếu tố quyết định sức cạnh tranh cốt lõi để thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình. Khi các lợi thế về đất đai và lao động giá rẻ dần cạn kiệt, công nghệ trở thành "cứu cánh" duy nhất cho tăng trưởng bền vững, với khả năng đóng góp trực tiếp từ 1 đến 1,5 điểm phần trăm vào tăng trưởng GDP hàng năm. Những ví dụ thực tiễn từ Automech hay Hanel PT đã cung cấp những bằng chứng đắt giá cho nhận định này. Việc làm chủ quy trình tự động hóa lên tới 95% không chỉ giúp các doanh nghiệp nội địa giảm tới 75% chi phí đầu tư dây chuyền mà còn rút ngắn đáng kể thời gian hoàn vốn. Đây chính là sự khác biệt mang tính chiến lược giữa việc "gia công lạc hậu" và "làm chủ quy trình", giúp doanh nghiệp Việt Nam tự tin tiến sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
 

Sự bứt phá về công nghệ và năng suất chỉ có thể duy trì bền vững nếu được tiếp sức bởi một hệ thống tài chính đa dạng, vượt ra khỏi giới hạn của tín dụng ngân hàng truyền thống. Hiện nay, chúng ta đang đối mặt với một "nghịch lý hệ thống" khi GDP tăng trưởng cao nhưng thị trường vốn vẫn chưa phát triển tương xứng, tạo ra áp lực quá tải lên hệ thống ngân hàng vốn chủ yếu dựa vào nguồn huy động ngắn hạn để cho vay trung và dài hạn. Với nhu cầu vốn ước tính lên tới 1.500 tỷ USD vào năm 2030, việc phát triển thị trường vốn đủ mạnh là một yêu cầu cấp bách để nuôi dưỡng tầm nhìn dài hạn của quốc gia.
 

Lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán theo chuẩn FTSE Russell vào tháng 9/2026 và tiến tới chuẩn MSCI là những bước đi không thể đảo ngược để thu hút dòng vốn bền vững từ các tổ chức đầu tư quốc tế. Song song với đó, việc đa dạng hóa sản phẩm tài chính như trái phiếu xanh, trái phiếu ESG và phát triển các định chế đầu tư chuyên nghiệp, quỹ hưu trí bổ sung sẽ giúp thị trường giảm bớt sự phụ thuộc vào tâm lý đám đông của các nhà đầu tư cá nhân. Một thị trường tài chính ổn định và minh bạch sẽ đảm bảo rằng dòng tiền được luân chuyển hiệu quả đến các ngành kinh tế mũi nhọn, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng hai con số.
 

Nhìn chung , hành trình chinh phục mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2026 đòi hỏi một sự đồng bộ và quyết liệt trong hành động từ cấp Trung ương đến địa phương. Khi các "đầu kéo" chiến lược từ đầu tư công, dòng vốn FDI chất lượng, sức mạnh công nghệ nội tại và thị trường tài chính hiện đại được khơi thông đồng bộ, mục tiêu tăng trưởng hai con số là hoàn toàn khả thi. Thông điệp về việc đổi mới tư duy và cách làm của Chính phủ đang mở ra một chương mới cho nền kinh tế, nơi Việt Nam không chỉ theo đuổi những con số tăng trưởng ấn tượng mà còn hướng tới một sự phát triển tự cường, bền vững, sẵn sàng cho những nấc thang mới cao hơn trong tương lai.

Xem thêm: Nhà nước mua lại dự án thương mại: Đất không bị lãng phí, quỹ nhà được mở rộng