Nền kinh tế Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2026 ghi nhận đà tăng trưởng ấn tượng với mức tăng trưởng GDP đạt 8,18%, cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Sự phục hồi mang tính toàn diện và cân bằng hơn khi có sự đóng góp đồng thời từ đầu tư công, dòng vốn FDI, xuất khẩu và tiêu dùng nội địa. Mặc dù đối mặt với các áp lực lớn từ bối cảnh địa chính trị thế giới, biến động lãi suất của Fed và chi phí vốn cao, Việt Nam vẫn duy trì được sức chống chịu tốt. Tuy nhiên, giai đoạn cuối năm dự báo sẽ có nhiều thách thức vĩ mô hiện hữu rõ rệt hơn, đặc biệt là áp lực lạm phát tiệm cận mức mục tiêu và biến động tỷ giá, đòi hỏi các chính sách điều hành phải linh hoạt và quyết liệt trong "chặng nước rút".

1. Kết quả tăng trưởng và các động lực chính

Các chỉ số kinh tế vĩ mô ấn tượng

Trong nửa đầu năm 2026, kinh tế Việt Nam đã đạt được những kết quả tăng trưởng đầy khả quan khi vượt qua nhiều thách thức từ bối cảnh quốc tế. Tăng trưởng GDP 6 tháng đầu năm đạt mức ấn tượng 8,18%, trong đó riêng Quý II ước tăng tới 8,39%. Động lực chính dẫn dắt nền kinh tế là khu vực sản xuất công nghiệp với mức tăng 10,23% ở mảng chế biến, chế tạo, cùng với sự bứt phá của hoạt động xuất nhập khẩu khi kim ngạch xuất khẩu đạt 266,5 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ. Bên cạnh đó, lĩnh vực xây dựng và hạ tầng cũng ghi nhận mức tăng trưởng 9,51%, phản ánh hiệu quả tích cực từ việc đẩy mạnh đầu tư công và phát triển hạ tầng trên cả nước.
 

Bốn trụ cột thúc đẩy nền kinh tế

Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh đầu tư công, với tỷ trọng dành cho phát triển hạ tầng khoảng 6-7% GDP, cao hơn đáng kể so với mặt bằng chung trong khu vực. Việc tận dụng dư địa tài khóa này trở thành đòn bẩy chiến lược, tạo tiền đề vững chắc cho tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh các điều kiện tiền tệ đang dần thắt chặt.

Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ghi nhận kết quả khả quan với vốn đăng ký đạt 34,65 tỷ USD (tăng 61%) và vốn thực hiện đạt 13,03 tỷ USD, mức cao nhất trong nửa thập kỷ qua. Sự tăng trưởng mạnh mẽ gần 90% từ các hoạt động góp vốn và mua cổ phần cho thấy chiến lược dịch chuyển chuỗi cung ứng vào Việt Nam đang chuyển dịch theo chiều sâu.

Thị trường nội địa cho thấy sự phục hồi bền bỉ thông qua việc tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng 12,9% trong 6 tháng đầu năm. Sức tiêu dùng ổn định này không chỉ hỗ trợ các doanh nghiệp duy trì sản xuất mà còn đóng vai trò như một trụ cột giữ vững đà tăng trưởng trước những biến động từ bên ngoài.

Lĩnh vực du lịch đóng góp tích cực vào bức tranh kinh tế chung khi đón gần 12,3 triệu lượt khách quốc tế trong nửa đầu năm. Sự phục hồi mạnh mẽ của ngành này không chỉ trực tiếp tạo thêm nhiều việc làm mà còn là nguồn cung ngoại tệ quan trọng, giúp củng cố các chỉ số vĩ mô của nền kinh tế quốc gia.

2. Các biến số vĩ mô và thách thức hiện hữu

Dù tăng trưởng cao, nền kinh tế bắt đầu xuất hiện những áp lực cần theo dõi sát sao trong nửa cuối năm 2026:

Trong nửa đầu năm 2026, nền kinh tế đối mặt với những biến số vĩ mô quan trọng cần theo dõi sát sao, bao gồm tình trạng nhập siêu khoảng 16,65 tỷ USD khi tập trung nhập khẩu máy móc, thiết bị để nâng cao năng lực sản xuất. Song song đó, áp lực lạm phát gia tăng với CPI bình quân đạt 4,38%, tiệm cận mục tiêu 4,5% của Quốc hội, chủ yếu do biến động giá năng lượng và nguyên vật liệu đầu vào. Thị trường tài chính cũng ghi nhận nhiều thách thức khi tỷ giá chịu áp lực lớn từ nhu cầu ngoại tệ, buộc Ngân hàng Nhà nước phải can thiệp ổn định, cùng với xu hướng tăng của lãi suất liên ngân hàng và huy động vốn để cân bằng với chênh lệch lãi suất USD và nhu cầu tín dụng.

Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng cả năm và duy trì ổn định vĩ mô, các báo cáo chiến lược đưa ra các định hướng then chốt:

1. Điều hành chính sách: Cần sự phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tiền tệ (kiểm soát lạm phát, tỷ giá) và chính sách tài khóa (thúc đẩy đầu tư công). NHNN đang nghiên cứu mở rộng đối tượng vay ngoại tệ để giảm áp lực huy động vốn trong nước.
2. Cải cách thể chế: Đây được xem là yếu tố cốt lõi để tháo gỡ các nghịch lý cơ cấu, khơi thông nguồn lực cho doanh nghiệp. Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính và cắt giảm chi phí tuân thủ là dư địa quan trọng cho tăng trưởng.
3. Chiến lược doanh nghiệp: Doanh nghiệp cần chủ động thích ứng với mặt bằng chi phí vốn cao. Các lĩnh vực như nông nghiệp công nghệ cao và chuyển đổi số (AI, dữ liệu) được khuyến khích để nâng cao năng lực cạnh tranh.
4. Thị trường vốn: Đẩy mạnh IPO gắn với niêm yết để tạo hàng hóa chất lượng cho thị trường chứng khoán, thu hút dòng vốn dài hạn.